Goldman Sachs Research'e göre Çin'de yapay zekâ (AI) modeli geliştiricileri arasındaki rekabet giderek yoğunlaşıyor. Bu durum, yatırımcıların model performansında liderliğin sürdürülebilirliğini sorgulamasına yol açarken maliyet verimliliğine ve modellerin çalışmasını destekleyen harness katmanına yönelik ilgiyi artırıyor. Aynı zamanda ülkenin yarı iletken üretim kapasitesi, yatırımcıların beklentilerini aşabileceğine dair işaretler veriyor.
Bu değerlendirmeler, Goldman Sachs'ın bölgedeki en büyük müşteri buluşması olan ve bu yıl ikincisi Hong Kong'da düzenlenen yıllık Goldman Sachs Asia Leaders Conference kapsamında ele alınan konular arasındaydı. Yapay zekâ tedarik zincirinin tamamında faaliyet gösteren şirketlerin yer aldığı etkinlikte 400 şirket temsil edildi ve Hong Kong'daki konferansa 1.400'den fazla yatırımcı katıldı.
Asya İnternet Araştırmaları Ekibi Başkanı Ronald Keung'a göre, önde gelen yapay zekâ modelleri arasındaki performans farkı, özellikle kodlama alanında, birçok durumda giderek daralıyor.
Keung, “Model katmanındaki yoğun rekabet, yapay zekâ modeli geliştiricilerinin model performansı dışında hangi alanlarda farklılaşabileceği sorusunu yatırımcıların gündemine taşıyor,” diyor. “Bunun anahtarı maliyet verimliliği ve harness katmanında olabilir.”
Harness katmanı, yapay zekâ modellerini barındıran ve çalışmalarını mümkün kılan ekosistemi ifade ediyor. Bu katman, modellerin veri kaynaklarına erişmesini ve iş akışlarını takip etmesini sağlayan işlevler sunuyor. Keung, “Bir sonraki önemli yatırımlar daha çok harness katmanına odaklanıyor,” diyor. “Çin'deki yapay zekâ laboratuvarları harness katmanına yatırım yapmaya henüz yeni başlıyor. Geçmişte bu laboratuvarlar daha çok model katmanına odaklanıyordu.
Çin'in yarı iletken sektörünün görünümü nasıl?
Büyük Çin Bölgesi Teknoloji Araştırmaları Ekibi Başkanı Allen Chang'a göre, konferans katılımcılarının odaklandığı bir diğer konu Çin'in yarı iletken sektörüydü. Pekin yönetimi, ülkenin yapay zekâ ve yarı iletken alanlarındaki kendine yeterliliğini artırmayı hedefliyor. Chang, “Çin'in yarı iletken sektörü her zaman yoğun tartışmalara konu oluyor,” diyor.
Goldman Sachs Research'ten Allen Chang (solda) ve Ronald Keung, Hong Kong'daki Goldman Sachs Asia Leaders Conference etkinliğinde.
Chang'a göre çip tasarımı, yarı iletken üretim ekipmanları, silikon plaka (wafer) üretimi ve yapay zekâya özel çiplerin üretimini kapsayan Çin yarı iletken sektörü, hem kendisinin hem de piyasanın beklediğinden daha hızlı ilerliyor.
Chang, Çin'in yarı iletken sektörüne ilişkin “Kaydedilen ilerleme piyasayı şaşırttı,” diyor. Çin'in önde gelen yerel çip dökümhanelerinin, analistlerin beklediğinden daha kapsamlı kapasite artırma planları bulunduğuna dikkat çekiyor. Aynı zamanda yarı iletken üretim ekipmanı (semicap) şirketleri, önümüzdeki birkaç yılda gelirlerinin yıllık bazda %40 artacağına ilişkin öngörüler açıkladı.
Chang'a göre yatırımcılar, yapay zekâya yönelik özel işlem çipleri olan GPU ve ASIC üreticilerinden giderek daha fazlasının borsada halka açıldığını gözlemliyor. Chang, “Bu nedenle üretim hacimlerini ve yeni üretim teknolojilerine geçiş planlarını açıklamaları gerekiyor,” diyor.
Ancak Chang, yarı iletken sektöründeki ilerlemeye rağmen özellikle GPU tedarikinde darboğazların devam ettiğini belirtiyor. “Her şey GPU'ların hesaplama gücüne bağlı.” Chang ayrıca, kaydedilen ilerlemeye karşın yerel çip dökümhanelerinin üretim kapasitesi ve yarı iletken üretim ekipmanları konusunda hâlâ kısıtlamalar bulunduğunu ekliyor.
Optik ağ teknolojileri pazarının büyüklüğü ne kadar?
Chang'a göre optik ağ teknolojileri, konferansta dikkat çeken yapay zekâ ekosistemi alanlarından bir diğeriydi. Ağ teknolojileri, yapay zekâ çiplerinin hesaplama kapasitesinden yararlanılmasını sağlıyor ve düşük gecikmeyle veri alışverişini mümkün kılıyor.
Goldman Sachs Research'e göre sunucuların içindeki kısa mesafeli bağlantılarda yaygın olarak bakır kablolar ve baskılı devre kartları kullanılırken, fiber optik bağlantılar uzun mesafeli veya yüksek hızlı ara bağlantılarda daha yüksek performans sunuyor. Analistlerimiz, bu teknolojinin toplam adreslenebilir pazarının 2028 yılına kadar dokuz katına çıkarak 154 milyar ABD dolarına ulaşmasını bekliyor.
Çin'in yapay zekâ modelleri dünya genelinde benimseniyor
Keung'a göre teknoloji ilerledikçe yatırımcılar, Çin'de geliştirilen modellerin dünya genelinde yaygınlaşma konusunda elde ettiği başarıyı tam olarak kavrayamayabiliyor. Çin'in yapay zekâ teknolojileri bazı ülkelerde jeopolitik nedenlerle yakından incelense de bu teknolojilerin benimsenmesi devam ediyor.
Keung, Çin'de geliştirilen açık ağırlıklı büyük dil modellerinin (LLM), ABD merkezli büyük ölçekli bulut hizmeti sağlayıcılarının sistemlerinde barındırıldığına dikkat çekiyor. Bu gelişme, söz konusu modellerin daha büyük pazarlara ulaşmasında önemli bir adım olabilir. Güvenlik gereksinimleri daha katı olan ülkeler, verilerin ve hesaplama işlemlerinin kendi ülkelerindeki sunucularda tutulması koşuluyla Çin menşeli yapay zekâ modellerinin kullanımına izin verebilir. Keung, “Bunu dikkat çekici bir gelişme olarak görüyoruz,” diyor.
Keung'a göre Çinli yapay zekâ şirketleri, rekabet avantajı elde etmek için farklı yaklaşımlar benimsiyor. Bazıları en gelişmiş modelleri geliştirerek üst segmentteki öncü model sağlayıcıları arasında yer almayı hedeflerken diğerleri maliyet verimliliğini artırmaya çalışıyor. Keung, “Laboratuvarların ulaşmaya çalıştığı hedef, en iyi fiyat-performans oranını sunmak,” diyor.
Keung, “Bize göre bu unsurların birleşimi fiyatlandırma gücü sağlayacak,” diyor. “Maliyet verimliliği ve en güçlü finansal kaynaklara sahip olmak, uzun vadede en kalıcı başarıyı getirecek.”
Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlı olarak sunulmaktadır. Bu makalede yer alan bilgiler herhangi bir Goldman Sachs kuruluşunun alıcıya tavsiyesi niteliğinde değildir ve Goldman Sachs bu makale aracılığıyla veya alıcısına herhangi bir finansal, ticari, yasal, yatırım, muhasebe veya vergi tavsiyesi vermez. Ne Goldman Sachs ne de iştiraklerinden herhangi biri, bu makalede yer alan ifadelerin veya bilgilerin doğruluğu veya eksiksizliği konusunda açık veya zımni herhangi bir beyan veya garanti verir ve bu nedenle herhangi bir sorumluluk (doğrudan, dolaylı veya sonuç olarak ortaya çıkan kayıp veya hasar dahil) açıkça reddedilir.
Kaynak: Bu metin, 9 Ekim 2026 tarihinde www.goldmansachs.com adresinde yayımlanan “Çin'in Yarı İletken Sektörü Gelişirken Yapay Zekâ Modelleri Arasındaki Rekabet Kızışıyor” başlıklı makaleye dayanmaktadır. Tüm alıntılar bu rapordan yapılmıştır. Lütfen burada yer alan ifadelerin yatırım önerisi oluşturmadığını dikkate alın.
Fotoğraf sahipleri: Adobe Stock – Resim 1: Emqan, Resim 2: Earnest Tse