Goldman Sachs Research’e göre otonom araç (AV) sektörü deneysel bir konsept olmaktan çıkıp ticari bir gerçekliğe dönüşürken, dağıtımlar ABD ve Çin genelinde, ayrıca Avrupa’nın bazı bölgeleri ile Orta Doğu dâhil yeni uluslararası pazarlarda genişliyor. Goldman Sachs Research analisti Mark Delaney, ekibin raporunda bu hızlanmanın iyileşen güvenlik sicili ve daha güçlü müşteri talebiyle desteklendiğini yazıyor.
Küresel robotaksi pazarına ilişkin tahmin nedir?
Robotaksilerdeki finansal fırsat önemli ölçüde büyüdü. Goldman Sachs Research, küresel pazarın 2035’te yaklaşık 415 milyar dolara ulaşacağını tahmin ediyor. Analistlerimiz, ABD robotaksi pazarının önceki 7 milyar dolarlık tahminin belirgin şekilde üzerine çıkarak 2030’da 19 milyar dolara, 2035’te ise 48 milyar dolara ulaşacağını öngörüyor.
Kanıt 1: Robotaksi pazar büyüklüğü
Kaynak: Şirket verileri, Goldman Sachs Research. 2026 sonrasına ait rakamlar tahminidir.
Kendi robotaksi filosunu hem geliştiren hem de işleten dikey entegre bir şirket için brüt kâr marjları %30 ile %50 arasında değişebilir. Bu da 2035’te küresel ölçekte yaklaşık 150 milyar dolarlık bir brüt kâr havuzuna işaret ediyor. Delaney’e göre önümüzdeki on yılda yalnızca robotaksilerden elde edilecek kümülatif brüt kâr yaklaşık 440 milyar dolara ulaşabilir.
Maliyetlerin anlamlı ölçüde düşmesi bekleniyor. Ekibin araştırma modeli, dikey entegre bir AV yolculuk paylaşımı operatörü için ABD’de mil başına toplam satış maliyetinin 2035 itibarıyla 1 doların altına düşeceğini gösteriyor. Goldman Sachs Research tahminlerine göre başlıca etkenler arasında araç amortisman maliyetlerinin düşmesi (2025’te mil başına yaklaşık 0,35 dolardan 2035’te yaklaşık 0,14 dolara), sigorta primlerinin gerilemesi ve insan denetmen başına araç oranının bugün 6’ya 1 seviyesinden 2035’te 26’ya 1 seviyesine gelmesiyle uzaktan operatör ücretlerinin mil başına keskin şekilde azalması yer alıyor.
AV sektörü 2035’e kadar ne kadar gelir yaratacak?
Delaney, AV sektörünün donanım, yazılım ve hizmetler dâhil tüm kapsamı dikkate alındığında toplam sektör gelirinin 2035’te yaklaşık 2 trilyon dolara ulaşabileceğini tahmin ediyor. Buna robotaksi satışları, gelişmiş otonomiye sahip tüketici araçları, AV kamyonları ve teslimat robotlarının yanı sıra yazılım abonelikleri ve dijital hizmetler de dâhildir.
Ancak bu 2 trilyon doların tamamı yeni harcamayı temsil etmiyor. Önemli bir kısmı, mevcut ekonomik faaliyetin insan tarafından işletilen modellerden otonom modellere kaymasını yansıtıyor. Örneğin faaliyetlerin bir bölümü, daha yetkin bir otomobil satın almak veya yük taşımacılığını insan sürücülü bir kamyon yerine AV kamyonuyla yapmak gibi kalemlerden oluşuyor. Goldman Sachs Research’e göre, sanal sürücü teknolojisi ve tüketici otonomi yazılımı abonelikleri gibi doğrudan yapay zekâya atfedilebilen gelir ayrıştırıldığında pazarın 2035’te yaklaşık 300 milyar dolar olacağı tahmin ediliyor.
Delaney, yalnızca tüketici yazılımı fırsatının, Seviye 3 otonomiden (koşullu sürüş otomasyonu) Seviye 5 otonomiye (tam sürüş otomasyonu) kadar yetkinliğe sahip araçlar için 2035’e kadar 50 milyar doları aşabileceğini tahmin ediyor.
2035’te AV filosu ne kadar büyük olacak?
Analistlerimiz, dünya genelindeki ticari AV robotaksi filosunun geçen yıl yaklaşık 7.000 araç seviyesinden 2030’da yaklaşık 1 milyon araca, 2035’te ise yaklaşık 6 milyon araca yükseleceğini tahmin ediyor. Önde gelen AV operatörleri, 2026 sonuna kadar dünya genelinde 15 veya daha fazla şehirde faaliyet göstermeyi planlıyor. Bazı operatörler ise 20’den fazla şehri hedefliyor.
Kanıt 2: Bölgelere göre robotaksi filosu
Kaynak: Şirket verileri, Goldman Sachs Research. 2026 sonrasına ait rakamlar tahminidir.
Yalnızca ABD’de, sürücü ücretleri, yolculuk paylaşımı platformlarında sürücülere ayrılan rezervasyon gelirleri ve araç satışlarında olası düşüşler dâhil olmak üzere potansiyel olarak dönüşüme uğrayabilecek ekonomik faaliyetin yaklaşık 440 milyar dolar olduğu tahmin ediliyor.
Otonom kamyonlar ne zaman insan sürücülerden daha ucuz hâle gelecek?
Otonom kamyon taşımacılığının bir diğer önemli fırsatı temsil etmesi bekleniyor. Goldman Sachs Research, küresel pazarın 2035’te 560 milyar dolara ulaşacağını tahmin ediyor. ABD’de AV kamyon taşımacılığının 2030’da 16 milyar dolara, 2035’te ise 105 milyar dolara ulaşması bekleniyor.
Kanıt 3: Küresel AV kamyon taşımacılığı pazar büyüklüğü
Kaynak: Şirket verileri, Goldman Sachs Research. 2026 sonrasına ait rakamlar tahminidir.
Ekonomik denge hızla değişiyor. ABD’de bir kamyonu otonom teknolojiyle donatmanın ek ön maliyeti şu anda yaklaşık 125.000-150.000 dolar seviyesinde. Ancak donanım maliyetlerinin iyileşmesi ve üretimin ölçeklenmesiyle bu ek maliyetin 2035’te yaklaşık 35.000-40.000 dolara düşmesi bekleniyor.
ABD’de bir AV kamyonun mil başına toplam maliyetinin, kurumsal işletme giderleri hariç, 2025’te yaklaşık 8,56 dolardan 2035’te yaklaşık 2,03 dolara düşeceği öngörülüyor. Buna karşılık, insan sürücülü bir kamyon için karşılaştırılabilir maliyetin aynı dönemde 2,55 dolardan 2,84 dolara yükselmesi bekleniyor. Bu artışın bir kısmının yükselen sürücü ücretlerinden kaynaklanacağı tahmin ediliyor. Delaney, AV kamyon taşımacılığının ABD’de 2028 yılında insan tarafından kullanılan kamyonlarla maliyet açısından rekabet edebilir hâle geleceğini öngörüyor.
AV kamyonların önemli bir avantajı daha var: ABD’de insan sürücüleri günde 11 saatle sınırlayan sürüş süresi kuralları AV kamyonlar için geçerli değildir. Goldman Sachs Research’e göre AV kamyonlar daha fazla mil kat edebilir ve tek bir insan sürücü için pratik olmayacak rotalara hizmet verebilir.
AV’ler kişisel otomobil sahipliğini dönüştürecek mi?
En çok tartışılan sorulardan biri, AV’lerin yaygın şekilde benimsenmesinin kişisel mülkiyetteki araç sayısını dramatik biçimde azaltıp azaltmayacağıdır. Delaney’in baz senaryo görüşüne göre, en azından önümüzdeki on yıl için bu endişe abartılı. ABD’de kişisel bir araca sahip olmanın ve aracı kullanmanın mevcut maliyeti mil başına 0,77-1,00 dolar aralığında. Bu seviye, günümüzde yolculuk paylaşımı hizmetlerinin mil başına 2 doların üzerindeki maliyetinin oldukça altında kalıyor.
AV yolculuk maliyetleri uzun vadede potansiyel olarak mil başına 1 dolar veya daha altına düşse bile, bu ekonomiyi mümkün kılan donanım tüketicilerin kişisel olarak sahip olabileceği kadar erişilebilir fiyatlı olacaktır. Goldman Sachs Research, otonom araçların nihayetinde yolcuların seyahat sırasında uyumasına imkân tanıması durumunda birçok kişinin sahipliği tercih edebileceğini belirtiyor. Bu modelde uzaktan sürüş desteği için aylık abonelik de söz konusu olabilir.
ABD’de kullanımda yaklaşık 300 milyon araç bulunuyor. Goldman Sachs Research’ün baz senaryo tahminine göre, 2035’te ABD yollarında tahmini 3 milyon AV bulunacağı düşünüldüğünde, potansiyel olarak artan kullanım oranına ilişkin tahminler de dâhil edildiğinde filo büyüklüğü üzerindeki yakın vadeli etkinin ihmal edilebilir düzeyde olacağı görülüyor. Ancak kat edilen tüm millerin paylaşımlı otonom araçlara kaydığı daha uç bir senaryoda, ABD’de yıllık araç satışları 10-13 milyon adet aralığına yerleşebilir. Bu rakam, yaklaşık 16 milyon adetlik tarihsel ortalamanın altında kalacaktır.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlı olarak sunulmaktadır. Bu makalede yer alan bilgiler herhangi bir Goldman Sachs kuruluşunun alıcıya tavsiyesi niteliğinde değildir ve Goldman Sachs bu makale aracılığıyla veya alıcısına herhangi bir finansal, ticari, hukuki, yatırım, muhasebe veya vergi tavsiyesi vermez. Ne Goldman Sachs ne de iştiraklerinden herhangi biri, bu makalede yer alan ifadelerin veya bilgilerin doğruluğu veya eksiksizliği konusunda açık veya zımni herhangi bir beyan veya garanti verir ve bu nedenle herhangi bir sorumluluk (doğrudan, dolaylı veya sonuç olarak ortaya çıkan kayıp veya hasar dahil) açıkça reddedilir.
Kaynak: Bu makale 30 Nisan 2026 tarihinde “Robotaxis Are Forecast to Become a $400 Billion Market in 2035” başlığıyla www.goldmansachs.com sitesinde yayımlandı. Lütfen burada yer alan ifadelerin yatırım önerisi oluşturmadığını dikkate alın.
Fotoğraf sahipleri: Adobe Stock – Resim 1: Tierney, Resim 2: Abas