Amerikan Doları son zamanlarda büyük bir yükseliş trendi yaşıyor. Amerikan ekonomisi yavaşlama belirtileri gösterse de Amerikan Doları, Avrupa’nın 19 üye devleti olan Euro’sundan Çin’in Renminbi Yuanı’na kadar tüm büyük döviz birimleri karşısında artış yaşadı. Doların diğer büyük döviz birimleri karşısındaki hareketlerini ölçen endeks son yirmi yılın zirvelerinde geziyor. Peki, bunun arkasında ne gibi sebepler olabilir ve bu trend ne kadar daha sürebilir? Goldman Sachs’ın Global Döviz, Faiz Oranları ve Gelişen Piyasalar Strateji Araştırmaları Şefi Kamakshya Trivedi’nin görüşlerini aldık.
Kamakshya Trivedi, Goldman Sachs Gobal Investment Research
Amerikan Dolarının diğer büyük döviz birimleri karşısında güçlenmesine vesile olan başlıca faktörler nelerdir?
Kamakshya Trivedi: Öncelikle, ABD ile dünyanın diğer büyük ekonomileri arasında politika farklılıkları olduğunu not düşmek gerekir. ABD ekonomisi daha sağlam bir zemine oturmuş görünüyor, enflasyon daha genel çaplı bir yapıya sahip gibi duruyor ve Federal Rezerv Bankası, dünyanın geri kalanıyla kıyaslandığında, politika faizlerini arttırmak ve politikaları sıkılaştırmak konusunda serbest bir görünüm çiziyor.
Bir örnekle anlatmak gerekirse, Avrupa Merkez Bankası da politikasını agresif bir yaklaşımla değiştiriyor; ama bu politika sıkılaştırma kararlarının devlet kredileri için endişe yaratıp yaratmayacağına ve finansal parçalanmaya yol açıp açmayacağına dikkat etmek zorundalar. Avrupa genelinde en büyük endişe enerji şoku etrafında yaşanıyor. Tam tersine, Fed ise politika sıkılaştırma konusunda daha agresif ve daha proaktif davranabiliyor.
Buna ek olarak, Amerikan Doları özel bir döviz birimi. Bu da bizi ikinci kısma getiriyor. Global ekonomik durgunluk endişeleri ortaya çıktığında ve piyasalar riskten kaçınma yaklaşımını benimsediğinde, dolar iyi bir performans sergileme eğilimine giriyor. Amerikan Doları ‘güvenli liman’ niteliğinde bir varlık olduğu için dolara geri dönüşler de dövizi destekliyor.
Bu yılın genelinde bu faktörlerden birinin ya da her ikisinin gerçekleştiğini gördük. Yılın ilk çeyreğinde doların güçlenmesi, çoğunlukla, Fed’in agresif bir yaklaşım benimsemesi ve diğer dövizlerin karşısında yapılan piyasa fiyatlamalarıydı. İkinci çeyrekte ise biraz daha ekonomik durgunluk soslu bir hareket gördük. Durgunluk endişelerinin artmasıyla hem gelişmiş piyasalarda hem de gelişmekte olan piyasalarda dolar iyi bir performans sergiledi. Üçüncü çeyrekten geçerken, biraz daha ilk çeyreği andıran bir görünüme şahit oluyoruz. Fed tarafından tutarlı ve büyük bir şekilde atılan adımlar, doların diğer büyük döviz birimleri karşısında güçlenmesini sağlıyor.
Resim 1: Dolar 2022 Yılında Yenilmez Gibi Duruyor
Euro ve Çin Yuanı karşısında Amerikan Dolarının döviz kurları
Kaynak: Goldman Sachs Global Investment Research
Doların güçlenme döngüsünde hangi aşamadayız? Zirveyi çoktan gördü mü?
Kamakshya Trivedi: Amerikan Doları halihazırda bir süredir değer kazanıyor. Doların performansını daha geniş çaplı takip eden bazı ölçülerde bu yıl yaklaşık %15, 2021’in başından beri ise %20 yükselediği görülüyor. Değerleme bakımından, dolar, olması gerekenden daha fazla değer kazanmış görünüyor. Belki önceki zirveleri kadar aşırı değer kazanmadı, ama o seviyelerden çok da uzakta değil. Daha önce bahsettiğim, Japon Yeni veya İngiliz Sterlini gibi dövizler karşısındaki tekil paritelerine bakınca, aşırı gibi görünen seviyelere şahit oluyoruz.
Tüm bunları hep birlikte değerlendirince, doların güçlenme döngüsünün son aşamalarına doğru yaklaşıyor olduğumuzu söyleyebiliriz. Bununla birlikte, başta anlattığım faktörlerin etkisiyle doların biraz daha güçlenme imkânının hâlâ olduğunu düşünüyoruz. Bu faktörler hâlâ geçerli gibi görünüyor.
ABD ekonomisinin, Euro bölgesi ve Çin gibi diğer büyük ekonomilerin dövizleri karşısında daha iyi sayılabilecek bir performans sergilemeye devam edeceğini tahmin ediyoruz. Bunun sonucunda, Fed’in politika sıkılaştırma sürecinde avantajlı durumda olmasını ve doları bu seviyelerden desteklemeye devam etmesini bekliyoruz. Ama yine de doların güçlenme döngüsünün son aşamalarında olduğumuzu söylemek yanlış olmayacaktır.
Sayın Trivedi, röportaj için çok teşekkürler.
Kaynak: Goldman Sachs Global Investment Research; Yayınlanma tarihi: 15 Eylül 2022.
Fotoğraf sahipleri: shutterstock – 1. Resim: standret, Adobe Stock – 2. Resim: Ninaveter