Goldman Sachs Research’e göre, gündemi meşgul eden borç sınırı kavgalarının bitmesi ve bankacılık sektöründeki stresin ekonomi üzerinde çok büyük bir etki yaratmaması sayesinde, önümüzdeki yıl ABD’de bir ekonomik durgunluk yaşanması olasılığı azaldı.
Ekonomistlerimiz, Mart ayında Silicon Valley Bankasının iflasından sonra %35 olarak hesaplanan ekonomik durgunluk olasılığının revize edildiğini ve önümüzdeki 12 ay içerisinde ekonomik durgunluk ihtimalinin sadece %25 olduğunu söylüyor. ABD’de ülkenin borç sınırının arttırılması üzerinde anlaşma sağlanması bazı harcamalarda küçük kesintilere yol açacak, ancak ekonominin önümüzdeki iki yılda izleyeceği yolda herhangi bir değişikliğe sebep olmayacak. Bölgesel bankalarda yaşanan türbülanslar ise bu yıl gerçek (enflasyona göre düzenlenmiş) GSYH büyümesinden sadece yüzde 0,4 eksiltecek.
Goldman Sachs Research genel müdürü ve başekonomisti Jan Hatzius tarafından ekibiyle birlikte hazırlanan raporda, ABD’de gerçek harcanabilir gelirde toparlanma yaşanması ve konut piyasasının bir dengeye oturması sayesinde ekonomik büyümenin de destekleneceği vurgulanıyor. Ekonomistlerimiz, yıllık büyüme ortalamasının %1,8’e ulaşacağını tahmin ediyor. Bu sayı, özel sektör ekonomistlerinin ve ABD Federal Rezerv Bankasının tahminlerinin çok üzerinde.
Asıl soru ise Fed’in %2 enflasyon hedefine ulaşmak için bir ekonomik durgunluk yaratıp yaratmayacağı olacak: Goldman Sachs Research’e göre, başlıca sorun, işgücü piyasasının yeniden dengeye kavuşmasının sorunlu mu yoksa sorunsuz mu gerçekleşeceği. “Bu konudaki haberlerin büyük bir kısmı olumlu” diye yazıyor Hatzius.
Resim 1: Yeni iş pozisyonlarının sayısı normale dönüyor
Kaynak: Haver Analytics, LinkUp, Indeed, Goldman Sachs Research
Tarım dışı istihdam verileri Mayıs ayında 339 bin artışla önemli bir büyüme kaydetmiş olsa da serbest meslek sahiplerindeki düşüş sebebiyle işsizlik oranı hafifçe yükseldi ve %3,7 oldu. Bir yılı aşkın bir süredir, ABD ekonomisi, işsizlik oranını pandemi öncesi %3,5 seviyelerine yakın tutmayı başararak büyük miktarda yeni iş pozisyonları yaratmayı başardı. “Bu döngünün öncekilerden farklı olduğunu bir kez daha vurgulamak istiyoruz” diye yazıyor Hatzius.
İşgücü piyasasıyla ilgili geniş kapsamlı ölçümler aşırı ısınmasına rağmen iyileşmeye devam ediyor.
• ‘Job Openings and Labor Turnover Survey’ (JOLTS; Yeni İş Pozisyonları ve Personel Değişim Oranı Anketi) Nisan ayında sürpriz yaparak 10,1 milyona yükselmiş olsa da LinkUp ve Indeed sitelerinden alınan özel sektör verileri Nisan ve Mayıs aylarında düşüş gösteriyor.
• İstifa oranları ise pandemi öncesi verilerde görülen zirvelere çıktı.
• İşgücü açıklarından bahseden Russell 3000 kazanç çağrılarının payı, 2021'in üçüncü çeyreğindeki %16,5'lik zirveye kıyasla 2023'ün ilk çeyreğinde %3'e geriledi. Hem ortalama saatlik kazançlar hem de ekonomistlerimizin revize ettikleri ardışık maaş takibi, 2022 yılından daha yavaş olsa da düşüş trendinde devam ediyor.
• İşgücü piyasasının dengesiyle ilgili olarak ekonomistlerimizin tercih ettikleri ölçümlerden her biri an itibarıyla kayda değer ölçüde yön değiştirmiş ve pandemi sonrası artışın yarısından fazlasını geri vermiş durumda; gelgelelim, %2 enflasyonla uygun bir seviyeye gelmek için hâlâ almaları gereken bir mesafe bulunuyor.
Resim 2: İşgücü eksiklikleri, kazanç duyurularında gittikçe daha az yer buluyor
Kaynak: Haver Analytics, GS Data Works, Goldman Sachs Research · Russell 3000 çeyrek dönem konferans çağrıları hakkında
Enflasyondaki azalma hâlâ beklentilerin altında olsa da ekonomistlerimiz, genel ölçüm indikatörlerinde enflasyonda görülen yavaşlama artık beklentilerin ötesine geçmiş ve somutlaşmış durumda. Buna ek olarak, 2023 yılının ikinci yarısında ilerleme yaşanma potansiyeli de güçlü görünüyor. Çekirdek KTH enflasyonunun 2023 Aralık’ta %3,7’ye düşeceği öngörülüyor. Ardışık oranların ise yılın ikinci yarısında ortalama %2,9 olması bekleniyor.
Mayıs ayında Tüketici Fiyat Endeksinde ikinci el araba fiyatlarındaki artışın ardından, tedarik zincirlerindeki iyileşme ve ikinci el araba ihalelerindeki fiyatlarda yaşanacak düşüş saysinde çekirdek mal enflasyonunun Haziran ayında somut bir şekilde azalması bekleniyor. Konut fiyatlarındaki artışa rağmen Mayıs ayında kiralık evlerde istenen mevsime göre düzenlenmiş kira ücretlerinin düşmesi sayesinde, ekonomistlerimiz, kira enflasyonuyla ilgili haberlerin de motive edici olduğunu düşünüyor. Buna ek olarak, işgücü piyasasının yeniden dengeye kavuşması sayesinde çekirdek hizmet sektöründeki enflasyonun düşmesi bekleniyor. Ancak bu beklentiye barınma sektörü dâhil edilmiyor ve barınma sektörü enflasyonunda ilerlemenin yavaş ve kademeli olarak gerçekleşeceği tahmin ediliyor.
Kaynak: Bu makale, 8 Mayıs 2023 tarihinde www.goldmansachs.com web sitesinde “Intelligence” kategorisinde yayınlanan “Why a US recession has become less likely” (ABD’de ekonomik durgunluk ihtimali neden azaldı?) başlıklı makaleyi kaynak almaktadır. Bu makalede yer alan ifadelerin yatırım önerisi niteliğinde olmadığını lütfen göz önünde bulundurunuz.
Fotoğraf sahipleri: Adobe Stock – 1. Resim: alexkich, 2. Resim: Aaron Kohr